Sözlük

Hisse fiyatının, şirketin hisse başına yıllık kârına oranı. Kabaca “kaç yıllık kâra alıyorsun” sorusunun cevabı; düşük olması genelde daha ucuz demektir.

Formül: Hisse Fiyatı ÷ Hisse Başına Kâr

Şirketin tüm değerinin (borç dahil) esas faaliyet kârına (FAVÖK) oranı. Farklı borç yapılarındaki şirketleri kıyaslamak için kullanılır.

Formül: Firma Değeri ÷ FAVÖK

Şirketin borsadaki değerinin, muhasebedeki özkaynak (defter) değerine oranı. 1'in altı "defter değerinin altında" demektir.

Formül: Piyasa Değeri ÷ Özkaynaklar

F/K oranının yıllık kâr büyümesine bölünmüşü. Büyümeyi de hesaba katar; 1 civarı "makul fiyat" kabul edilir.

Formül: F/K ÷ Yıllık Kâr Büyümesi (%)

Şirketin borsadaki toplam değeri: hisse fiyatı × toplam hisse adedi.

Formül: Hisse Fiyatı × Hisse Adedi

Şirketin sahip olduğu tüm varlıklarla yılda yüzde kaç kâr ürettiğini gösterir.

Formül: Net Dönem Kârı ÷ Toplam Varlıklar

Satışların yüzde kaçının, ürünün maliyeti düşüldükten sonra brüt kâr olarak kaldığını gösterir.

Formül: Brüt Kâr ÷ Satış Gelirleri

Satışların yüzde kaçının, esas faaliyet giderleri de düşüldükten sonra faaliyet kârı olarak kaldığını gösterir.

Formül: Faaliyet Kârı ÷ Satış Gelirleri

Şirketin esas işinden kazandığı kâr; faiz, vergi ve amortisman düşülmeden önceki hali. İşin kendi nakit üretme gücünü gösterir.

Satışların yüzde kaçının esas faaliyet kârına (FAVÖK) dönüştüğünü gösterir; işin temel kârlılığının ölçüsü.

Formül: FAVÖK ÷ Satış Gelirleri

Şirketin dönem kârının tek bir hisseye düşen kısmı.

Formül: Net Dönem Kârı ÷ Hisse Adedi

Satışların yüzde kaçının, tüm gider ve vergiler sonrası net kâr olarak kaldığını gösterir.

Formül: Net Dönem Kârı ÷ Satış Gelirleri

Şirketin, ortakların koyduğu sermayeyle (özkaynak) yılda yüzde kaç kâr ürettiğini gösterir. Yüksek olması verimliliğe işaret eder.

Formül: Net Dönem Kârı ÷ Özkaynaklar

Cari oranın daha sıkı hali: stoklar hariç tutularak kısa vadeli borçları karşılama gücünü ölçer.

Formül: (Dönen Varlıklar − Stoklar) ÷ Kısa Vadeli Yükümlülükler

Şirketin 1 yıl içinde ödeyeceği borçları, 1 yıl içinde nakde çevrilebilecek varlıklarıyla karşılayabilme gücü. 1'in üstü olumlu.

Formül: Dönen Varlıklar ÷ Kısa Vadeli Yükümlülükler

Kısa vadeli borçların ne kadarının sadece eldeki nakit ve benzerleriyle hemen ödenebileceğini gösterir.

Formül: Nakit ve Benzerleri ÷ Kısa Vadeli Yükümlülükler

Şirketin finansal borcunun, ortakların koyduğu özkaynağa oranı. Yüksek olması şirketin borca daha çok yaslandığını gösterir.

Formül: Finansal Borçlar ÷ Özkaynaklar

Varlıkların yüzde kaçının borçla finanse edildiğini gösterir. Yüksek olması borç riskinin fazla olduğu anlamına gelir.

Formül: Toplam Yükümlülükler ÷ Toplam Varlıklar

Şirketin toplam finansal borcundan elindeki nakdin çıkarılmış hali. Negatifse şirket borçtan çok nakde sahip (net nakit) demektir.

Formül: Finansal Borçlar − Nakit ve Benzerleri

Şirketin net borcunu kaç yıllık esas faaliyet kârıyla (FAVÖK) kapatabileceğini gösterir. Düşük olması borç yükünün hafif olduğu anlamına gelir.

Formül: Net Borç ÷ FAVÖK

Net borcun, ortakların sermayesine (özkaynak) oranı. Düşük olması daha az borç riski demektir.

Formül: Net Borç / Özkaynaklar

Şirketin varlıklarından tüm borçları çıkarınca ortaklara kalan kısım; şirketin "net değeri".

Şirketin tüm varlıklarını kullanarak ne kadar satış ürettiğini gösterir; varlıkları satışa çevirme verimliliği.

Formül: Satış Gelirleri ÷ Toplam Varlıklar

Şirketin müşterilerinden olan alacaklarını bir dönemde kaç kez tahsil ettiğini gösterir. Yüksek olması tahsilatın hızlı olduğunu gösterir.

Şirketin stoklarını bir dönemde kaç kez sattığını (devrettiğini) gösterir. Yüksek olması stokların hızlı eridiği anlamına gelir.

Brüt kârın geçen yılın aynı dönemine göre yüzde değişimi.

Net dönem kârının geçen yılın aynı dönemine göre yüzde değişimi.

Şirketin satış gelirlerinin geçen yılın aynı dönemine göre yüzde kaç arttığını (veya azaldığını) gösterir.

Temettüye hak kazanmak için hisseyi en geç bir önceki gün elde tutmuş olmanız gereken tarih. Bu tarihte hisse temettü kadar düşük açılır.

Şirketin kârının yüzde kaçını temettü olarak dağıttığını gösterir; kalanı şirkette tutulur.

Formül: Dağıtılan Temettü ÷ Net Dönem Kârı

Bir yılda dağıtılan temettünün, hisse fiyatına oranı. "Bu hisseyi alırsam yılda yüzde kaç nakit temettü alırım" sorusunun cevabı.

Formül: Hisse Başına Yıllık Temettü ÷ Hisse Fiyatı

Şirketin belirli bir andaki varlıklarını, borçlarını ve özkaynaklarını gösteren mali tablo.

Tablodaki tutarlar bin Türk Lirası cinsindendir; 1.000 yazan değer 1 milyon TL demektir.

Satış gelirlerinden satışların maliyeti düşüldükten sonra kalan kâr.

Formül: Satış Gelirleri - Satışların Maliyeti

Bir yıl içinde nakde çevrilmesi beklenen varlıklar: kasa, alacaklar, stoklar gibi.

Bir yıldan uzun süre kullanılacak varlıklar: fabrika, makine, gayrimenkul, iştirakler gibi.

Rakamların yüksek enflasyona göre düzeltilmiş hali (TMS-29). Dönemler arası karşılaştırmayı anlamlı kılar.

Brüt kârdan pazarlama ve yönetim gibi faaliyet giderleri de düşüldükten sonra kalan kâr; esas işin kârı.

Şirketin esas işinden bir dönemde yarattığı gerçek nakit.

Borçlanma, kredi geri ödeme, temettü ve sermaye işlemlerinden kaynaklanan nakit hareketi.

Şirketin bir dönemde ne kadar satış yaptığını, gider ve kârını gösteren mali tablo.

Bir yıl içinde ödenmesi gereken borçlar.

Şirketin bağlı ortaklıklarıyla birlikte tüm grubun finansallarını gösteren tablo.

Yılbaşından o çeyreğin sonuna kadar birikmiş toplam. Örn. 6 aylık rakam, yılın ilk 6 ayının toplamıdır.

Şirkete bir dönemde gerçekte ne kadar nakit girip çıktığını (faaliyet, yatırım, finansman) gösteren tablo.

Tüm gelir, gider, finansman kalemleri ve vergi sonrası şirkete kalan nihai kâr.

Şirketin ana faaliyetinden elde ettiği toplam satış tutarı (ciro).

Satılan ürün veya hizmetin doğrudan üretim maliyeti.

Faaliyet nakdinden yatırım harcamaları düşüldükten sonra kalan, şirketin serbestçe kullanabileceği nakit.

Formül: Faaliyet Nakit Akışı - Yatırım Harcamaları

Sadece ana şirketin kendi finansalları; bağlı ortaklıklar dahil edilmez.

Son dört çeyreğin toplamı; takvim yılına bakmadan "son bir yıl"ı gösterir.

Satılmak üzere bekleyen ürünler ile üretimde kullanılacak hammadde ve malzemeler.

Vadesi bir yıldan uzun olan borçlar.

Fabrika, makine, iştirak gibi yatırımlara giden veya bunlardan gelen nakit. Negatif olması genelde büyüme yatırımı demektir.

1H=1 hafta, 1A=1 ay, 3A=3 ay, 6A=6 ay, YBB=yıl başından beri, 1Y/3Y/5Y=1/3/5 yıl. Her sütun o dönemdeki yüzde getiriyi gösterir.

O gün el değiştiren toplam işlem miktarı. Yüksek hacim, hisseye yoğun ilgi olduğunu gösterir.

Yılın ilk gününden bugüne kadarki yüzde getiri.

Şu anda yatırımcıların elinde bulunan pay sayısı.

Alış emri verdiğinizde paranızın fona hangi iş günü dahil olacağını belirler. Örn. T+1: emirden bir iş günü sonra.

Fonun resmi fiyatı günde bir açıklanır; bu değer, portföydeki varlıkların anlık fiyatlarından hesaplanan gün içi tahmindir. Resmi fiyat değildir.

Bir fon payının değeri: fonun toplam varlıklarının pay adedine bölünmüşü. TEFAS günde bir resmi fiyat açıklar.

Fonun yönettiği toplam para (portföy büyüklüğü).

Fonu kuran ve yöneten portföy yönetim şirketi.

Belirli bir dönemde fona giren para ile fondan çıkan para arasındaki fark. Pozitifse fona yeni para giriyor demektir.

Fonun büyüklüğünün, tüm fon pazarının toplam büyüklüğüne oranı.

Fonun risk seviyesi (1 en düşük, 7 en yüksek). Yüksek değer daha çok dalgalanma demektir.

Satış emri verdiğinizde paranın hesabınıza kaç iş günü sonra geçeceğini belirler.

Fonu satıp kâr ettiğinizde bu kazançtan otomatik kesilen vergi oranı. Fon türüne göre değişir; hisse yoğun fonlarda %0 olabilir.

Aynı kurucu altında toplanan fon ailesi; her fon bu şemsiyenin altındaki ayrı bir alt fondur.

Yatırım fonlarının tek noktadan alınıp satıldığı resmi platform. TEFAS'ta işleme açık fonlar herhangi bir banka veya aracı kurumdan alınabilir.

Fonun ihraç edilmiş toplam pay sayısı.

Fonun parayı hangi varlıklara (hisse, tahvil, mevduat, altın...) hangi oranlarda yatırdığını gösterir.

Fonu yöneten kurumun yıllık olarak fondan aldığı ücret. Getiriden düşülür, düşük olması yatırımcı lehinedir.

Hisselerin yüzde kaçının borsada serbestçe alınıp satılabildiği. Yüksek oran daha likit (kolay alınıp satılır) demektir.

Ortakların şirkete fiilen koyduğu, ticaret siciline tescilli sermaye tutarı.